Crónicas cubanas dun mañonés V

(Ou de como buscando a Novás atopamos a Barnet) 

IMG_20171026_132829

Biblioteca Provincial de Sancti Spiritus

“Na anterior entrega desta serie de curtos textos falabamos da nosa intención de dar con algunha edición cubana das obras de Lino Novás, para o cal empezamos cunha pescuda, que ao principio pensamos sería moito máis doada, e que nos levaría polas librarías de vello e bibliotecas públicas dunhas cantas cidades da parte occidental de Cuba (La Habana, Viñales, Cienfuegos, Trinidad, Sancti Spiritus, Morón, Santa Clara, Varadero e Matanzas).

Lino Novás Calvo, como xa dixemos, é un dos grandes da literatura cubana (é unha ousadía dicir que tamén da latinoamericana? e da mundial?), polo que, teóricamente, tería que ser tan coñecido en Cuba coma un Otero Pedrayo en Galiza ou un Valle Inclán en España, e que os seus libros foran obras comunes nos andeis das bibliotecas e postos de venda do arte literario. Mágoa que a nosa experiencia non corroborase esta teoría, pero iso non quer dicir que o noso literato sexa un descoñecido na illa. Tan soio que o hai que buscar, ao tempo que, nesa actividade de procura da obra novasiana non hai que desaproveitar o encontro con outros títulos e autores que saen ao noso encontro neste percorrido visual dos lombos impresos, e un deles foi “Gallego” de Miguel Barnet.

Pero “Gallego” non era unha obra descoñecida para nós. Xa nos soaba aquel título. Con “Gallego” tivemos o primeiro contacto como producción cinematográfica exposta nun deses horarios imposibles da TVE2, e cunha calidade audiovisual que deixaba moito que desexar. Ainda así, o seu contido quedou no noso maxín de tal xeito que dar con ese título nunha libraría de Trinidad fixo que non poidésemos deixar pasar a ocasión de mercalo. E, por suposto, de lelo.

 

“Gallego”, que veu a luz en forma de libro no ano 1981, foi levada á grande pantalla dirixida no 1987 polo director cubano Manuel Octavio Gómez, e interpretada no seu papel principal, o do emigrante galego Manuel Ruiz, por Jorge Sanz e Sancho Gracia, actores que se ben lle dan un certo empaque á interpretación, na nosa opinión non eran os máis apropiados para facer de “galego”, pero cadaquen terá a súa opinión, e todas son respetables.

Nesta obra atopámonos co emigrante traballador ao que a fortuna non lle sorrí. O emigrante maioritario. O que pasou toda a vida traballando para sair adiante e o conseguiu a duras penas. O que non voltou ou o fixo sen o capital que lle daba o título de “indiano”. Este predominio do emigrante “home” fainos reflexionar sobre o tan pouco coñecido papel da emigrante “muller” e os poucos traballos que hai arredor delas, cando a súa experiencia foi tan dura ou máis polo pouco valor que se lle daba ao seu traballo, o forte contido machista e patriarcal da sociedade daquel tempo, e os moitos abusos aos que foron sometidas.

Pero “Gallego” é máis que unha obra literaria ou cinematográfica. “Gallego” é, ao tempo, un estudo antropolóxico dos nosos emigrantes en Cuba. E nel está tamén presente a nosa bisbarra, pois o mellor amigo de Manuel, Veloz, é da zona de Ortigueira, ou iso nos leva a esta conclusión cando a asociación “Naturales de Ortigueira” ofrécese para facerse cargo do soterramento do noso veciño.

xosé neira vilas


Xosé Neira Vilas

Barnet, autor cubano, foi asistido nesta obra polo inconmensurable Xosé Neira Vilas, ainda que recibiu críticas por unha certa visión estereotipada do emigrante galego, o cal non supón demérito do seu libro, pois xa temos coñecementos dabondo, ou acceso a eles, para ler esta obra dende unha perspectiva crítica  sen que isto supoña renunciar ao seu disfrute.

O achegamento feito á súa obra coa lectura deste libro nuns poucos días fíxonos mercar a que está considerada a súa obra principal, “Biografía de un cimarrón”, nunha libraría da cidade de Sancti Spiritus. E sería na Biblioteca Provincial “Rubén Martínez Villena” da mesma vila onde, por certo, tivemos o primeiro encontro cos libros de Novás, aínda que tan soio fose durante uns intres que nos permitiron ter coñecemento de que os seus textos seguen sendo reeditados pola editorial estatal cubana. Saber isto déunos esperanzas de que a nosa búsqueda, máis cedo ou máis tarde, ía ter o seu premio.”

 

O Mañonés.

 

____________________________________________________________

El escritor cubano Miguel Barnet presenta “Gallego”, su última “novela testimonio””, El País, 20 de noviembre de 1981.

(Dispoñíbel en: https://elpais.com/diario/1981/11/20/cultura/375058803_850215.html )

García-Rodeja Arribí, Carmen e Pérez Rey, Nancy “Mulleres galegas na emigración: das Mariñas a Nova York”. Actas do VII Congreso Internacional de Estudos Galegos. Mulleres en Galicia. Galicia e os outros pobos da Península. Barcelona 28 ó 31 de maio de 2003. Ed. de Helena Gónzález e M. Xesús Lama. Sada: Edicións do Castro/ Asociación Internacional de Estudos Galegos (AIEG)/Filoloxía Galega (Universitat de Barcelona), 2007.   

(Dispoñíbel en: https://dialnet.unirioja.es/descarga/articulo/2943726.pdf

Advertisements

Crónicas dun mañonés IV

Introducindo a Lino Novás

image007“Cando tomamos a decisión de irmos a Cuba nas nosas vacacións, desbotando outras propostas, un nome veu á miña cabeza: Lino Novás Calvo…

…Lino Novás Calvo?

Quén coñece a Lino Novás Calvo?

Canta xente do concello de Mañón pode identificalo como escritor polo seu nome?

E cantos deses o teñen lido?

Teño que recoñecer que non foi persoa da que eu tivera noticia, nin do que se me ensinara  cousa algunha durante o meu tempo na EXB no Colexio de O Barqueiro.

Sendo xa de rapaz, a primeira lembranza dese nome, e tan soio do nome, foi cando o lín no programa dunhas festas das Grañas do Sor, e dando titularidade a un torneo de fútbol: Trofeo “Lino Novás Calvo”. Non vou negar que non me preocupei un intre en saber algo máis de quen era tal, e que tiveron que pasar uns meses, e pode ser que anos, ata que, da man de amigos -mestres, algún xa, desgraciadamente, físicamente non presente, o nome foi tomando forma.

Coas voltas da vida, moitas máis das que dá o noso amado Sor, Lino Novás foise esvaecendo da miña memoria ata que rexurdiu co nacemento de Nordés, a asociación polo desenvolvemento das Terras da Faladora, aló polo mes de agosto do 2012, na terraza do Bar Urbano (Mañón), e no marco das II Xornadas “Memoria dun tempo”, que naquel momento estaban organizadas polo colectivo “Memoria e Dignidade”. E foi así porque unha amizade case esquecida, a do meu benquerido Bernardo Penabade, un dos impulsores do abrente nordesteiro, o fixo posible.

image006Para quen non o saiba, e a estas alturas non o teña buscado no “Google”, Lino Novás Calvo naceu e viviu nas Grañas do Sor (1903 – 1912), de onde emigrou para Cuba, onde viviu ata a súa saída do país caribeño pouco tempo despois da chegada da Revolución, sendo unha das grandes figuras da literatura cubana e, por extensión, hispanoamericana, ainda que non teña o renome doutros escritores como García Márquez, Vargas Llosa ou Cabrera Infante… ao peor porque foi precursor de todos eles.

O traballo do compañeiro Penabade e de Ramón Villares, presidente do Consello da Cultura Galega, pola recuperación da memoria de Lino Novás  na súa terra natal deu como resultado que o seu legado, “composto por orixinais de contos ou de artigos de xornal, datos biográficos persoais, libros traducidos, números especiais de revistas, etc”, e da man da súa filla Himilce, veña agora a estar depositado en Santiago, concretamente nos arquivos do Consello da Cultura Galega.

260px-Lino_novasFoi por iso que, xunto coa idea de facer a visita ao panteón da Unión Mañonesa, houbo outra que se asentou na nosa cabeza: atopar algún exemplar das súas obras nunha edición cubana. Sería complicado ou sinxelo?. Xa vos imos contando se o conseguimos, pero será en próximas entregas destas crónicas.

O Mañonés.

 

 

 

Nota do autor: ” Na primeira entrega destas Crónicas cubanas dixemos que Ramón Armada Teixeiro era para nós un autor descoñecido. O meu amigo Ricardo veume a tirar das orellas por canto no primeiro número de “Terras do Ortegal” (2014), que merquei e lín, hai un moi bó texto de José Manuel Suárez Sandomingo que leva por título “Ramón Armada Teixeiro, uno de los grandes poetas y periodistas de la emigración”. Pido desculpas ao autor pola miña desmemoria, e aconsello ás persoas interesadas a súa lectura.”

___________________________

Para saber máis:

http://emigracion.xunta.gal/es/conociendo-galicia/aprende/biografia/lino-novas-calvo

http://consellodacultura.gal/mediateca/evento.php?id=200196

https://www.cubaencuentro.com/cultura/articulos/la-vuelta-a-casa-del-emigrante-318972

http://revistaortegal.blogspot.com.es

Crónicas dun mañonés III

Hoxe deixámosvos a continuación de “Crónicas cubanas dun mañonés III”.

“Xa vai pola terceira crónica da nosa viaxe a Cuba que facemos, e aínda non saímos do cemiterio de Colón, pero o certo é que da para iso e moito máis.

Como xa dixemos, visitar ese cemiterio é visitar parte da Historia da nosa terra. As pegadas da emigración galega están presentes nos panteóns, nas lápidas, nos apelidos, nos epitafios.

IMG-20171111-WA0015 (1)

Carlitos,á dereita da fotografía

O noso, o da Unión Mañonesa, está ao coidado de Carlitos.

Carlitos é un home tamaño estándar. Recíbenos cun soriso sincero baixo a súa gorra publicitaria, lucindo camisa branca de manga curta e pantalón de faena azul, cunha das dúas perneiras algo recollida, e uns zapatos gastados polo tempo e o traballo. No seu pulso esquerdo unha pulseira de contas verdes, amarelas, vermellas e negras.

– Usted es santero, ¿no? Esa pulsera verde y amarilla ya la he visto a otras personas y sé que tiene que ver con ello, y que habla del poder de comunicar e influir en otras personas pero, ¿qué significan esas cuentas rojas y negras que llevan en el centro?

– Significa que soy babalawo (sacerdote) de Elegguá.

– Pero usted también es cristiano (unha cruz pendura dunha cadeiña arredor do seu pescozo)

– Sí.

Carlitos ábrenos a porta do panteón da Unión Mañonesa. Cinco cadeiras elévannos ata diante o altar. Nel, unha figuriña.

– San Antonio. En mi pueblo hay mucha devoción a este santo.

Carlitos sorrí (él sabe, pero eu aínda non, que San Antonio é Elegguá, dono do destino que fai feliz ou infeliz a unha persoa) e despois de ensinarnos o panteón sinálanos e dille a berros a dous operarios que botan o tempo sentados nunha sepultura:

– Son de Mañón. En Galicia. De ahí viene lo de Unión Mañonesa.

Os outros fan un aceno neutro. Carlitos déixanos abandoados. Reclámano. Ten negocios aos que atender. O que cobra do Estado, e os 100 pesos cubanos por coidar o panteón da UM non da para vivir.

Dalí, e na procura da saída, damos co panteón dos Naturales de Ortigueira.

IMG_20171021_123334

Inmenso en comparanza á maioría dos panteóns do Colón. Bonito? Segundo se vexa. Disque está inspirado na igrexa de San Adrián de Veiga. Pode ser. Non imos ser nós os que digamos que non.

Francisco, un home maior, fraco, humilde, amable, ábrenos as portas e abraianos cando dí:

– Este panteón tiene 3 pisos. Este en el que estamos y dos bajo nuestros pies.

Percorremos os corredores flanqueados polos nichos a tres alturas.

– Pero, canta xente hai aquí soterrada?, pensa ún (ten capacidade para 727 nichos e 4.458 oseiras)

A imaxe de Santa Marta, patrona de Ortigueira, preside o altar maior do panteón. Identificámola ainda non sendo crédulos. Uns pesos cubanos cambián de mán.

– Muchas gracias. No sabe lo bien que nos vienen estas ayudas.

Sabémolo. A xubilación en Cuba non chega para nada.

Deixamos o cemiterio coa mágoa de non terlle adicado máis tempo. Cantas vidas, historias, segredos… Canta emigración non retornada.”

O Mañonés.

 

Crónicas cubanas dun mañonés II

Hoxe deixámosvos a continuación de “Crónicas cubanas dun mañonés I”.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Panteón de “La Unión Mañonesa” en La Habana con “Carlitos”, o coidador, na porta

“Seguimos no cemiterio de Colón. Posiblemente é o sitio de toda La Habana onde maiormente se percibe a presenza dos emigrantes galegos, pois moitos dos panteóns “con denominación de orixe” que inzan o camposanto son de asociacións pertencentes na súa orixe a algunha bisbarra ou concello da nosa terra, xunto cos dos nosos veciños asturianos, que tamén podemos atopar en bó número.

Sendo de onde somos, as nosas pegadas foron lixeiras para ir dar co panteón da Unión Mañonesa, una construción cúbica da que se descoñéce a súa data de fabricación, pero non a da súa toma de posesión pola Unión, pois na porta do mesmo unha placa dí: “En honor de la directiva del año 1948 en que fue adquirido este panteón”.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

O certo é que vinte días antes pasamos polo cemiterio para anunciar a nosa chegada. Queríamos facer una visita ao panteón guiados co seu coidador é, se fose posible, con algún membro da actual Unión Mañonesa. Hai que ter en conta que o devandito panteón é parte do noso patrimonio histórico e cultural, erguido por conta do traballo e esforzo de persoas que saíron do noso concello na procura dunha vida mellor, e que foron capaces de mandar cartos, non soio para as súas familias, senon tamén para construir as escolas rurais que permitiron mellorar o nivel educativo dos nosos antergos.

O 7 de novembro fixemos a visita da mán do coidador do panteón, “Carlitos”, quen por 100 pesos cubanos ao mes, uns 4 euros, é o encargado de ter o monumento limpo e, cando cadra, facer de enterrador. Noutro momento falaremosvos del.

Para nós foi emocionante achegarnos a aquel recuncho da nosa historia, ao sartego daquelas persoas que saíron de Mañón e se mantiveron vencellados ao seu berce de tal xeito que fixeron por perpetuar o seu nome nunha illa tan lonxana de Galiza como é a de Cuba, fundando no 1909 a Unión Mañonesa, e sendo quen de erguer na súa terra de orixe unha morea de escolas para cumprir coa súa primeira premisa estatutaria: “Fomentar y difundir la instrucción gratuita en Mañón (Galicia-España) y demás parroquias de su Ayuntamiento”, seguindo o exemplo de Francisco López de Estrada,  emigrante de Santa María de Mogor (O Barqueiro-Mañón) en México, que na segunda metade do século XVIII aportou os cartos precisos para a construcción da coñecida como “Obra Pía” na súa parroquia de orixe.

As escolas “Vicente Vidal”, da Casanova, do Campo de san Roque, e “Francisco Penabad”,  todas elas da Unión Mañonesa, e a da “Sociedad de Instrucción Luz de Riveras del Sor”, foron froito do esforzo dos migrantes mañoneses, atópandose hoxe abandoadas case todas, agás a do Campo de San Roque, agora sede do albergue “O abeiro”, e a da Sociedade Luz, que acolle actividades puntuais uns poucos días ao ano.

Namentras, na cidade de La Habana, no cemiterio de Colón, un pequeno panteón que precisa dalgúns arranxos, é a testemuña arquitectónica da vida e morte dos nosos veciños en Cuba. Ao tempo, a Unión Mañonesa pervive como sociedade, sen que saibamos a súa finalidade a día de hoxe, pois non nos foi posible cadrar unha data e hora para falar cos seus responsables actuais, e as novas que temos lévannos a pensar que os nosos paisanos na asociación, desgraciadamente, xa non pagan cota dende hai tempo.”

O Mañonés.

 

___________________

Para saber máis:

http://www.cronicasdelaemigracion.com/media/cronicas/books/vidasgrabadasenlapiedra.pdf

http://studylib.es/doc/7546056/presencia-eterna-de-gallegos-en-la-habana

http://mapas.consellodacultura.gal/escolas/

A Rede do Patrimonio Cultural

Coa conmemoración do Día do Patrimonio Mundial o pasado 16 de Novembro, coidamos é bo motivo para informar sobre a constituída, a “Rede do Patrimonio Cultural”, rede de asociacións á cal está adherida NORDÉS.

RPCentidade-1

 

AS ORIXES DA REDE DO PATRIMONIO CULTURAL
A nosa asociación NORDÉS constituíse en 2013 co obxectivo de dar a coñecer o patrimonio artístico, cultural, natural, histórico e prehistórico dos territorios arredor da Serra da Faladora.
Por veces, para a posta en valor deste patrimonio, faría falla emprender tarefas dun alcance tal que as volven imposibles para unha soa asociación. Tendo ademais en conta que moitas veces hai obxectivos coincidentes con outras asociacións, naceu a idea dunha “rede de entidades” para interrelacionar eficazmente distintas asociacións que compartisen obxectivos similares de conservación e divulgación do patrimonio.
Así, o 3 de xuño de 2017 tivo lugar en Santiago unha xuntanza de máis de 50 asociacións para a posta en marcha da Rede do Patrimonio Cultural (RPC). Nordés asistiu tamén a esta reunión “fundacional”, na que se concretaron e confirmaron os obxectivos desta Rede.

REDE
Fotografía: Rede do Patrimonio Cultural

QUE TENTA SER A REDE?
A Rede entende o noso patrimonio cultural, material e inmaterial, como un recurso estratéxico para a sociedade galega, que debe ser conservado e transmitido, nas mellores condicións, ás vindeiras xeracións.
A Rede acolle entidades que teñan por obxectivos a defensa e posta en valor do patrimonio cultural galego, tanto material como inmaterial.

QUE ACTIVIDADES FARÁ A REDE?
Sendo un formato de “Rede de entidades”, tenta ser unha ferramenta para dar a coñecer actividades e accións das entidades participantes, así como favorecer o intercambio de coñecemento e de experiencias entre estas.
Para a posta en práctica do obxectivo xeral de defensa e posta en valor do patrimonio cultural galego, a Rede vai axudar ao lanzamento de campañas enfocadas en obxectivos concretos. Estas campañas, con equipos de traballo liderados por unha ou varias entidades da Rede, van levar a cabo accións concretas, informando ao resto da Rede dos resultados destas accións.
A Rede agrupa entidades con distintas sensibilidades, e cada entidade da Rede decide libremente se participa ou non en cada campaña.

ONDE ATOPAR MÁIS INFORMACIÓN?
Na páxina da RPC (http://redepatrimonio.gal/) poderás consultar polo miúdo que é a RPC e como funciona. Tamén aquelas primeiras actividades que se realizaron para conmemorar o Día do Patrimonio Mundial (http://redepatrimonio.gal/16-de-novembro-a-rede-do-patrimonio-unese-ao-dia-do-patrimonio-mundial)

Crónicas cubanas dun mañonés

Durante varias semanas, compartiremos o relato dun mañonés que se atopou en Cuba con parte da historia da nosa bisbarra.

 

“O cemiterio de Colón, na cidade de La Habana (Cuba), é un camposanto declarado Monumento Nacional pola importancia do seu patrimonio artístico, tanto escultórico coma arquitectónico, e no que hai soterrados cerca de 200.000 galegos e galegas, segundo información publicada na Voz de Galicia(1).

IMG_20171107_102644

Nun dos carreiros dese mar de sepulturas e panteóns atópase unha tumba cuxo remate é unha lira, e que ten a seguinte inscrición: Al cantor “Da Terriña” su esposa e hijos. 1858-1920. “Non mais emigración”, “Caldo de grelos”, “Aturuxos”, “Milicroques”. Na mesma sepultura pódese ler: Armada Teijeiro y familia-1920.

IMG_20171107_102659

A primeira impresión, para calquer galego ou galega que viaxe a Cuba e vexa tal dedicatoria, de seguro será de ledicia, pois supón unha testemuña do paso dos nosos emigrantes polo país caribeño, e tamén de sorpresa por ver esas palabras tan suxerentes escritas na nosa fala.

Cando afondamos na procura de coñecer quen sería aquel autor, descoñecido para nós (perdoádenos, amigos e mestre), demos con que era da nosa bisbarra, nado en Ortigueira, vindo a ser o protagonista do noso curto relato Ramón Armada Teixeiro, tamén coñecido polo seu alias de “Chumín de Céltigos”.

Ramón Armada (1858-1920) emigrou a Cuba con tan soio 16 anos, e foi alí onde desenvolveu a meirande parte da súa traxectoria literaria, sendo os títulos das súas obras os que están gravados no pedestal sobre o que se apoia a escultura. Velaquí un anaco dunha delas, concretamente de “Caldo de grelos” (1895), coa súa ortografía orixinal:

                                  

                                   Nena garrida

                                   que n’o lindeiro

                        pasal-as horas, lembrand’os berbes

                                   d’o teu cortexo,

                                   y-en a-la-la-las

                                   y-en parrafeos,

                                   fas que rebula

                                   d’amor o sëo;

                                   ti qu’agarimas

                                   os meus sacretos

                                   y-un feixe d’eles

                                   gardas n’o peito,

                                   dille a Galicia

                                   que non a esquenzo.

Quen nos ía dicir que viaxar a Cuba nos ía a levar tan cerca da terriña e dos seus aturuxos.”

O Mañonés

_____________________________________

(1)(https://www.lavozdegalicia.es/noticia/amarina/2016/10/30/200000-gallegos-enterrados-cementerio-colon-habana/0003_201610X30C4991.htm)

 

IV Xornadas Micolóxicas

MICOLOXIA 2017 5

Aínda que non o semelle, estamos no outono. E iso significa que xa están aquí as IV Xornadas micolóxicas de Nordés!
O sábado 21 de outubro faremos unha saída ao monte da man do micólogo José Luis Cuba para 25 persoas, dende as 08:00 da mañá ata pasado o mediodía. Por iso recomendamos levar non só os útiles mesmos (cesta, navalla) e roupa e calzado axeitado, senón tamén un bocadillo. Quedaremos ás 08:00h. nun aparcamento situado pasado o cruce da estrada de Grañas do Sor coa de As Pontes. Se sodes socias ou socios esta actividade é de balde. Se non o sodes, só son 5€ por persoa. Si vos apetece só tedes que chamar ao 653756454 ou enviar un e-mail a asociacon.nordes@gmail.com.
Se non vos interesa tanto recoller pero si comer, ou as dúas cousas, temos un plan para a noite do sábado: unha cea para 40 persoas no Restaurante Areagrande de San Román. O menú, de 20€, estará composto por: ensalada temperada de polbo, cogomelos, xamón e queixo; lagarto ibérico (carne de porco) con crema de castañas e gírgola; e, para acabar, pudín de cantatharellus.
Para ambas actividades é preciso anotarse antes do venres 20: farase por orde pero terán preferencia as/os socias/os.
O domingo o Restaurante Aregrande de San Román adicará os pinchos do mediodía, dende as 12:30h. ata as 15:00h., aos cogomelos. Podedes elexir un entre as empanadillas de shitake, a quiche do monte, a orellada á prancha ou os pementos do piquillo recheos de champiñóns ou… Probalos todos! Terán un prezo de 1€/unidade.
Asi que… Xa sabedes! O fin de semana do 21 e 22 de outubro tedes unha cita cos cogomelos. Só tedes que elixir o plan que mellor vos cadre.
Nós non o dubidamos… Iremos a todo!

Teatro “Balas sobre Broadway”

Balas sobre Broadway

Temos nova actividade en Nordés co grupo “Achádego Teatro”. De balde!

15272084_10150739377054975_8875169907156592184_o

O sábado 23, ás 20:00h., na Casa da Cultura do Vicedo, gozaremos da representación da adaptación da obra de Woody Allen “Balas sobre Broadway” (dirixida por Antón Sampaio). O grupo lucense conta con 30 anos de experiencia e achégase ao Vicedo cun elenco de 13 actrices e actores que traballan un guión difícil de adaptar ao mundo do teatro, polo ritmo vertixinoso que lle imprime o norteamericano á súa película.

Escenas da obra “Balas sobre Broadway” de La Voz de Galicia

Os noventa minutos de acción cómica transcorren na Nova York dos anos vinte, na época da Lei seca, momento no que a prohibición da fabricación e venda de bebidas alcohólicas derivou nun incremento do crime organizado. Nese contexto, o dunha sociedade marcada pola mafia, o escritor David Shayne precisa apoio financieiro para levar aos escenarios de Broadway a súa obra “Deus do noso pais”.

Esta é unha actividade inscrita no Proxecto de Teatro Afeccionado “Buxiganga” 2017 que pertencente á Área de Turismo e Cultura da Deputación de Lugo. A través deste programa podemos achegar o teatro afeccionado aos pobos e contar con obras de gran calidade e formato.

Achegádevos ao mundo do humor, da música e do baile! Achegádevos ao teatro!

Unha flor pola memoria

UNHA FLOR POLA MEMORIA DEFINITIVO DEF

ACTO “UNHA FLOR POLA MEMORIA” Intervención artística. Achégate a debuxar a ponte ou o seu ambiente con nós!

Dende as 11:00h. realizaranse unha serie de actividades na Ponte do Barqueiro coa fin de promover a cultura da paz, unha tarefa que se presenta como colectiva para Nordés. A fin última é humanizar o espazo convindado para iso a todas/os as/os veciñas/os a que se acheguen e participen da creación artística ou depositando unha flor pola memoria.

lucas
 

Fonte: “A luz das mámoas”

 

O acto artístico estará coordinado por Lucas Iglesias Serantes (O Vicedo, 1984) quen cursou o bacharelato artístico no IES Monte Castelo de Burela e estudou o Grao de Conservación e Restauración de Bens Culturais de Galicia pola especialidade de Arqueoloxía. Neste campo desenvolveu actividade técnica en diversos xacementos e foi un dos membros fundadores de “A luz das mámoas” proxecto de posta en valor dun conxunto megalítico. No plano musical, é membro do grupo vocal SondeNós, dirixido por Plácido Travieso.

13335963_10153841813764332_2657198614382960922_n
 

Fonte: Alfombras Florais de Burela

 

Xa temos confirmada a presenza da artista plástica Zili Katova, que instalou o seu obradoiro en Martiz (Mondoñedo) e que o converteu en albergue destinado ás persoas que fan o Camiño Norte. De orixe madrileña, Zili KAtova é antropóloga e conta cunha dilatada experiencia como cooperante en Nicaragua, en Bolivia, no Brasil, en Haití e na República Dominicana ao servizo de Educación sen Fronteiras; e nos Balcáns, a través doutra ONG.

Sin títuloA “Asociación Cultural Apelón Educación”, de Mugardos e membro, como Nordés, da “Rede de Patrimonio Cultural” posta en marcha neste 2017, achegarase a realizar unha ofrenda floral á Ponte Vella. Dita asociación traballa co fin de preservar o legado dos antepasados,reforzar a identidade cultural e promover o respecto á diversidade.

74055_1377327585826105_172344799_nAssociaçom Cultural Xebra confirma a súa participación mañá no acto UNHA FLOR POLA MEMORIA. Esta formación creouse no 2013 por xentes da Mariña que buscaban poñer en práctica a súas inquedanzas sociais, culturais e políticas. Dende o Centro Social Xebra de Burela desenvolven as súas actividades que promoven unha sociedad igualitaria e non patriarcal,a normalización e reintegracionismo da lingua galega, o ecoloxismo, o anticapitalismo, a solidaridade entre os pobos e favor do dereito de autodeterminación e independencia de Galicia.

11041744_660118410780483_5880627642348552455_nDende o ámbito institucional-municipal, o PSDeG-PSOE do Vicedo tamén confirma a súa presenza ao acto.

9563327a9d5498c948452b634d8affe5Así como o PSDeG-PSOE de Ortigueira representado por Vanesa Trevín Pita (Ortigueira, 1983). Licenciada en Historia pola USC, especialista en arqueoloxía e xestión do patrimonio, e moi implicada no ámbito cultural da comarca, asumiu o mando do consistorio de Ortigueira á vez que se encarga da concellería de Patrimonio, Medio Ambiente e Paisaxe. Un labor que compaxina coa súa profesión de arqueóloga en diferentes proxectos ao longo de Galicia: agora mesmo, no Castro de Cerdido.

a-QfnCtXO Grupo Parlamentario do BNG estará representado polo deputado e concelleiro de Pontevedra, X. Luis Bará Torres, filólogo e profesor. É o concelleiro de Mobilidade e Patrimonio Histórico do Concello de Pontevedra. Entre o 2005 e o 2009 actuou como Director Xeral de Creación e Difusión Cultural da Consellería de Cultura da Xunta de Galicia, Neste 2017 publicou o libro titulado “Non des a esquecemento. Relatos do xenocidio fascista en Galiza, da resistencia e da solidariedade”(Instituto de Estudos Miñoranos, 2017). Nel recolle os artigos do período 2014 2016 do seu blog persoal “Non des a esquecemento” (http://nondesaesquecemento.blogspot.com.es/)

En_Marea_Logo_(political_party)O Grupo Parlamentario de EN MAREA estará representado polo deputado Antón Sánchez (Alacant, 1974), enxeñeiro técnico en xardinería e hortofruticultura pola Escola Politécnica de Lugo. Membro do Sindicato Labrego Galego, foi coordinador nacional do sector de horta (2006-2008). É membro da Xunta Directiva do Grupo de Desenvolvemento Rural As Mariñas-Betanzos como representante do sector agrícola. Portavoz da Coordinadora Nacional de Anova-Irmandade Nacionalista, nas eleccións ao Parlamento de Galicia 2016 foi elixido deputado por En Marea.

Cara as 13:00h. desprazarémonos ao Monolito da Ponte para realizar a tradicional V Homenaxe a republicanxs e libertarixs.

Agradecemos o apoio e o desprazamento ao Barqueiro das compañeiras e dos compañeiros das asociacións aquí mencionadas, ás/aos representantes dos partidos municipais e dos grupos parlamentarios.

Pilar Cagiao e María Manuela nas VII Xornadas Memoria dun Tempo

UNHA FLOR POLA MEMORIA DEFINITIVO DEFNo último día das VII Xornadas Memoria dun Tempo teremos un acto pola mañá -na Ponte do Barqueiro, de 11:00h. a 13:00h.- chamado “Unha flor pola memoria” do que máis tarde teredes máis información. Logo, cara a 13:30h. reunirémonos na monolito para celebrar a V Homenaxe a republicanxs e libertarixs.

Pola tarde, cara as 20:00h. no Salón de Actos do Concello de Mañón, daremos as últimas pinceladas a estas VII Xornadas Memoria dun Tempo.

apuntamentos

Imaxe de Apuntamentos para un filme

Este documental é o borrador sobre o que se constrúen as personaxes femininas do filme A cicatriz branca (2012) de Margarita Ledo Andión.

48 minutos onde máis dunha ducia de mulleres galegas falan da súa vida na emigración en Arxentina. A maioría delas saíran de Galiza de mozas, no primeiro terzo do século XX, coa única fin de traballar servindo nalgunha casa. Unhas viaxaban cos papeis en regra, outras tiñan que falsificar a súa Debuxo: Díaz Pardo      idade e mesmo a súa      identidade.

Margarita Ledo recolle a memoria destas mulleres ligadas intimamente a Galiza, pero dispersas nunha diáspora que as deixa marcadas de por vida. Por iso, Apuntamentos para un filme xira sobre a idea de que o primeiro que perde un emigrante é a palabra, propoñéndose aquí “unha conciencia fragmentada do feminino” onde é o silencio o que ten un peso en concreto[1].

pilar cagiao

Pilar Cagiao Vila nunha imaxe dunha producción do Consello da Cultura Galega sobre o Arquivo da Emigración Galega. Fonte: “O Arquivo da Emigracion non o ten todo pero si todas as indicacións de a onde ir”, Youtube.

A continuación, Pilar Cagiao Vila en “Ser muller e ser emigrante: experiencia das galegas en América” falará do fenómeno en xeral e de experiencias concretas das galegas na emigración a comezos do século XX.  Á vez, encantaríanos poder contar con mulleres da bisbarra que viviron a emigración en América Latina, Europa ou noutros lugares, para falar das semellanzas, dos atrancos,… Ao fin, das súas experiencias. Convidamos ás emigrantes e inmigrantes a achegarse!

Pilar Cagio é profesora titular de Historia de América na Universidade de Santiago de Compostela e directora do Centro Interdisciplinario de Estudos Americanistas “Gumersindo Busto” da mesma universidade. Dende a a súa tese, investiga sobre os movementos migratorios e as relacións culturais entre España e América Latina. Foi directora do Arquivo da Emigración do Consello da Cultura Galega e forma parte, na actualidade, da xunta directiva da Asociación Española de Americanistas (AEA). O seu primeiro libro titulouse Muller e emigración (1997) e ten publicacións tanto sobre temática migratoria como da propia historia de América Latina.

0219mariamanoela

María Manuela. Fonte: http://www.ghastaspista.com/novas/leenova.php?id=604

Para pechar as xornadas, cara  as 22:00h nese mesmo lugar, contamos con María Manuela, cantante e pintora ferrolá, que dende a década dos setenta loita pola dignidade da lingua galega. Esta reivindicación constante pode verse ao longo do seu traballo en solitario en ambas disciplinas ou no dúo musical que formou coa  súa parella, Miguel Varela. Xurxo Varela, músico, compositor e fillo da artista, acompañará a esta muller nunha noite que desexamos que sexa unha reivindicación da (súa) figura feminina no mundo das artes galegas e da nosa cultura.

 

[1] “Retrospectiva Margarita Ledo” En http://www.documentamadrid.com/es/seccion/retrospectiva-margarita-ledo/

Agardámosvos!